कुलस्य आचार: Sanskrit - कुलस्य आचार:

परिश्रान्त:-______________ (tried person / waiting person)

दारिद्रयम्-______________ (like a sea / poverty)

हस्त:-______________ (hand / stamp)

जननी-______________ (mother / sister)

तात:-______________ (towards / father)

शिशो: तृषा केन नष्टा ?

कृषकपुत्रेण मार्गे किं प्राप्तम् ?

कृषकपुत्रस्य दारिद्रयं केन नष्टं भविष्यति ?

चातकशिशु: किं पातुं न अर्हति ?

क: तृषया पीडित: आसीत् ?

सः तस्यै सर्वं वृत्तान्तं कथयति।(कीदृशः, किम्, कस्यै)

धनस्यूतः मार्ग प्राप्तः। (कुत्र, कीदृशः, किम्)

कृषक: वृद्धः आसीत्। ((कः, का, कुत्र)

मार्गे परिश्रान्तः सः तिष्ठति?(कुत्र, कीदृशः, किम्)

जननी शिशुं बोधयति।(कः, का, कुत्र)

Why did baby chataka not drink water from the pond?

In spite of being poor, why did the farmers son even not touch the bag of wealth?

What does mother ask baby chataka not to do?

What does Kulachara mean?

Write a detailed note on the occasion of 'How the farmer's son maintained the clan'.

एकः चातकशिशुः आसीत्‌ । स एकदा तृषया पीडितः जनन्याः समीपं व्रजति वदति च, '“अम्ब । तृषा मां पीडयति । अहं जलं पातुम्‌ इच्छामि । सम्प्रति मेषजलं न मिलति, अतः तडागजलमेव पातुम्‌ इच्छामि ।'* जननी वदति, "बाल । वयं तु मेघजलम्‌ एव पिबामः तडागजलं न पिबामः । एषः अस्माकं कुलस्य आचारः । अतः त्वं तडागजलं पातुम्‌ न शव्नोषि'' - इति ।

चातकशिशुः कथयति, “* अम्ब ! महती मे तृषा । अधुना आकाशे मेघान्‌ न पश्यामि । कदा मेघः वर्षिष्यति कदा च अहं मेघजलं पातुं शक्नोमि, इति न जानामि । अतः तृषया पीडितोऽहं तडागजलं पातुं गच्छामि ।''

जननी पुनरपि चातकशिशुं बोधयति, '* बाल ! न अयम्‌ अस्माकं कुलाचारः । कुलाचारः सदैव रक्षितव्यः एव । अतः त्वं तडागजलं पातुं न अर्हसि । तृषायाः सहनं कृत्वा मेघस्य प्रतीक्षां कर्तुम्‌ अर्हसि त्वम्‌ ।''
जनन्याः कथनम्‌ अश्रुत्वा चातकशिशुः तडागजलं पातुं तडागं गन्तुं निर्गच्छति । मार्गे परिश्रान्तः स यदा एकस्य कृषकस्य गृहस्य समीपे तिष्ठति तदा तातपुत्रयोः वार्तालापं शृणोति ।

कृषकः वृद्धः मरणासन्नः च आसीत्‌ । तस्य समीपे स्थितः तस्य पुत्रः तस्मै कृषकाय कथयति, तात ! अद्य मार्गे मया धनस्यूतः प्राप्तः । तस्य दर्शनात्‌ आनन्दः जातः । तेन मदीयं दारिद्रयं नष्टं भविष्यति इति विचार्य धनस्यूतग्रहणाय अहं हस्तं प्रासारयम्‌ । किन्तु तदेव मया भवदीयः उपदेशः स्मृतः - अन्यस्य धनस्य ग्रहणम्‌ अस्माकं कुलाचारः न' इति । अतः अहं तं धनस्यूतं तत्रैव अत्यजम्‌ ।''

चातकशिशुः सर्वं शृणोति । सः विचारयति - “*अहो । मरणासननस्य वृद्धस्य तत्पुत्रस्य च स्वकीयं कुलाचारं पालयितुं कीदशी श्रद्धा । अहं तु कुलाचारं न पालयामि । वयं मेघजलमेव पिबामः इति अस्माकं कुलाचारः । तमहं त्यक्तुं प्रवर्ते । एतत्‌ अनुचितमस्ति ।'!

सः चिन्तयति -
पवः पञ्चिणश्चैव मानवाश्च सदाशयाः ।
रक्षन्ति स्वकुलाचारं रक्षामि कुलमात्मनः ॥
एवं विचिन्त्य सः मातरं प्रत्यागच्छति सर्वं वृत्तान्तं च कथयति । माता सन्तोषमनुभवति, शिशवे च आशीर्वादं ददाति । अल्पे एव काले मेघवृष्टिः भवति । मेघजलं पीत्वा चातकशिशोः तृषा शाम्यति ।

चातकशिशुः सर्वं शृणोति । सः विचारयति - “*अहो । मरणासननस्य वृद्धस्य तत्पुत्रस्य च स्वकीयं कुलाचारं पालयितुं कीदशी श्रद्धा । अहं तु कुलाचारं न पालयामि । वयं मेघजलमेव पिबामः इति अस्माकं कुलाचारः । तमहं त्यक्तुं प्रवर्ते । एतत्‌ अनुचितमस्ति ।'!

कृषकः वृद्धः मरणासन्नः च आसीत्‌ । तस्य समीपे स्थितः तस्य पुत्रः तस्मै कृषकाय कथयति, तात ! अद्य मार्गे मया धनस्यूतः प्राप्तः । तस्य दर्शनात्‌ आनन्दः जातः । तेन मदीयं दारिद्रयं नष्टं भविष्यति इति विचार्य धनस्यूतग्रहणाय अहं हस्तं प्रासारयम्‌ । किन्तु तदेव मया भवदीयः उपदेशः स्मृतः - अन्यस्य धनस्य ग्रहणम्‌ अस्माकं कुलाचारः न' इति । अतः अहं तं धनस्यूतं तत्रैव अत्यजम्‌ ।''

जननी पुनरपि चातकशिशुं बोधयति, '* बाल ! न अयम्‌ अस्माकं कुलाचारः । कुलाचारः सदैव रक्षितव्यः एव । अतः त्वं तडागजलं पातुं न अर्हसि । तृषायाः सहनं कृत्वा मेघस्य प्रतीक्षां कर्तुम्‌ अर्हसि त्वम्‌ ।''
जनन्याः कथनम्‌ अश्रुत्वा चातकशिशुः तडागजलं पातुं तडागं गन्तुं निर्गच्छति । मार्गे परिश्रान्तः स यदा एकस्य कृषकस्य गृहस्य समीपे तिष्ठति तदा तातपुत्रयोः वार्तालापं शृणोति ।

चातकशिशुः कथयति, “* अम्ब ! महती मे तृषा । अधुना आकाशे मेघान्‌ न पश्यामि । कदा मेघः वर्षिष्यति कदा च अहं मेघजलं पातुं शक्नोमि, इति न जानामि । अतः तृषया पीडितोऽहं तडागजलं पातुं गच्छामि ।''

Chatakashishujanani :

Krishakputra :

Infant :

Evil :

Code of conduct of the farmer's son's clan.

(१) एष: अस्माकं कुलस्य आचार: |
(२) “अम्ब ! तृषा मां पीडयति |”
(३) एक: चातकशिशु: आसीत् |
(४) “बाल ! वयं तु मेघजलम् एव पिबाम:, तडागजलं न पिवाम: |”

(१) तस्य दर्शनात् आनन्द: जात: |
(२) कृषक: वृद्ध: मरणासन्न: च आसीत् |
(३) ‘अन्यस्य धनस्य ग्रहणम् अस्माकं कुलाचार: न इति’ |
(४) अध मार्गे मया धनस्युत: प्राप्त: |

अहं तडागजलम् पातुम् ‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾‾ ।

‘पुनरपि’ इति शब्दस्य उचितं सन्धि-विच्छेदं दर्शयत्।

शिशुः कस्य प्रतीक्षा करोति ?

वृद्धः कीदृशः आसीत् ?

सर्वेः किं रक्षितव्यम् ?

What is Kula char?

What does the mother tell the infant not to do? Why?

Despite being poor, why didn't Krishakputra even touch Dhansyut?

Why didn't the baby drink Tadagajal?

Write a detailed note on the occasion of 'How the farmer's son maintained the clan'.

प्रदत्तस्य श्लोकस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
चातकशिशुः कथयति, “अम्ब ! महती मे तृषा । अधुना आकाशे मेघान्‌ न पश्यामि । कदा मेघः वर्षिष्यति कदा च अहं मेघजलं पातुं शक्नोमि, इति न जानामि । अतः तृषया पीडितोऽहं तडागजलं पातुं गच्छामि ।''

Translation: The old one of the Chataka says, "Mother, I am very full. Now I do not see the sun in the sky. I don't know when the cloud will shower and when I will be able to drink the water of the cloud. So being afflicted by hunger, I am going to the lake to drink water."

प्रदत्तस्य श्लोकस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
एकः चातकशिशुः आसीत्‌ । स एकदा तृषया पीडितः जनन्याः समीपं व्रजति वदति च, '“अम्ब । तृषा मां पीडयति । अहं जलं पातुम्‌ इच्छामि । सम्प्रति मेषजलं न मिलति, अतः तडागजलमेव पातुम्‌ इच्छामि ।'* जननी वदति, "बाल । वयं तु मेघजलम्‌ एव पिबामः तडागजलं न पिबामः । एषः अस्माकं कुलस्य आचारः । अतः त्वं तडागजलं पातुम्‌ न शव्नोषि'' - इति ।

Translation: There was an old one of the Chataka. Once he being afflicted by hunger goes to mother and says, "Mother, I am thirsty (Lit. -thirst troubles me.) I wish to drink water. Now the water of the cloud is not available so I wish to drink the water of the river only." Mother says, "Child, but we drink only the water of the cloud. We do not drink the water of the cloud. This is the tradition of our family. So you cannot drink the water of the lake."

प्रदत्तस्य गद्यखण्डस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
एकः चातकशिशुः आसीत्‌ । स एकदा तृषया पीडितः जनन्याः समीपं व्रजति वदति च, '“अम्ब । तृषा मां पीडयति । अहं जलं पातुम्‌ इच्छामि । सम्प्रति मेषजलं न मिलति, अतः तडागजलमेव पातुम्‌ इच्छामि ।'* जननी वदति, "बाल । वयं तु मेघजलम्‌ एव पिबामः तडागजलं न पिबामः । एषः अस्माकं कुलस्य आचारः । अतः त्वं तडागजलं पातुम्‌ न शव्नोषि'' - इति ।

Translation: There was an old one of the Chataka. Once he being afflicted by hunger goes to mother and says, "Mother, I am thirsty (Lit. -thirst troubles me.) I wish to drink water. Now the water of the cloud is not available so I wish to drink the water of the river only." Mother says, "Child, but we drink only the water of the cloud. We do not drink the water of the cloud. This is the tradition of our family. So you cannot drink the water of the lake."