$100\; Hz$ આવૃત્તિનો ધ્વનિ ઉત્પન્ન કરતો ધ્વનિ સ્ત્રોત $S$ તથા અવલોકનકાર $O$ એ એકબીજાથી અમુક અંતરે સ્થિર છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે ધ્વનિ ઉદ્ગમ $19.4\; ms^{-1}$ ઝડપથી ઉદ્ગમ અને અવલોકનકારના સ્થાનને જોડતી સીધી રેખા સાથે $ 60^o $ ના ખૂણે ગતિ કરે છે. અવલોકનકાર સ્થિર છે. અવલોકનકાર દ્વારા સંભળાતા ધ્વનિની આભાસી આવૃત્તિ ($Hz$ માં) કેટલી હશે? (હવામાં ધ્વનિનો વેગ $330\; ms^{-1}$ છે.)
AIPMT 2015, Diffcult
Download our app for free and get started
Download our app
and get started for free
Experience the future of education. Simply download our apps or reach out to us for more information. Let's shape the future of learning together!No signup needed.*
એક ટ્રેન એક સ્થિર અવલોક્નકાર તરફ $34\, m/s$ ની ઝડપથી ગતિ કરે છે. ટ્રેન સીટી વગાડે છે અને તેની આવૃત્તિ અવલોનકાર દ્વારા $f_1$ જેટલી નોંધાય છે. હવે જો ટ્રેનની ઝડપ ઘટીને $17\, m/s$ જેટલી થાય ત્યારે નોંધાતી આવૃત્તિ $f_2$ છે. જો ધ્વનિની ઝડપ $340\, m/s$ હોય તો ગુણોત્તર $\frac{f_1}{f_2}$ કેટલો થશે?
એક કેબલ (તાર) માં $0.1\, kW$ નાં એક સિગ્નલને પ્રસારીત કરવામાં આવે છે. કેબલનો તનુકરણ $(attenuation)$ $-5\, dB$ પ્રતિ કિલોમીટર છે અને કેબલની લંબાઈ $20 \,km$ છે. રીસીવર છેડા આગળ મળતી કાર્યત્વરા $10^{-x} \, W$ છે. $x$ નું મૂલ્ય ..........
$[\,dB$ માં લબ્ધિ $\left.=10 \log _{10}\left(\frac{ P _{ o }}{ P _{i}}\right)\right]$
બે આધાર સાથે બાંધેલા સોનોમીટરના તારની લંબાઈ $110\, cm$ છે. બે ટેકાને એવી રીતે મૂકવામાં આવે છે કે જેથી તારની લંબાઈ $6 : 3 : 2$ ના ગુણોતર વહેચાય. તારમાં તણાવ $400\, N$ અને તારની એકમ લંબાઈ દીઠ દળ $0.01\, kg/m$ છે. ત્રણેય ભાગ દ્વારા સામાન્ય ન્યૂનતમ આવૃતિ $Hz$માં કેટલી મળે?
ઘ્વનિઉદ્ગમ અચળ વેગથી સ્થિર શ્રોતા તરફ ગતિ કરે છે. ઉદ્ગમ શ્રોતા પાસેથી પસાર થઇને હવે દૂર જાય છે. તો શ્રોતા દ્રારા અનુભવાતી આવૃતિ વિરુધ્ધ સમયનો આલેખ કેવો થાય?
અનુનાદીય નળીની મદદથી આરડાના તાપમાને હવામાં ધ્વનિની વેગ માપવાના પ્રયોગમાં, હવાના સ્તંભની લંબાઈ $20.0\,cm$ હોય છે ત્યારે $400 \,Hz$ આવૃત્તિ ધરાવતા ધ્વનિ ચીપીયા માટે પ્રથમ અનુનાદ મળે છે.ઓરડાના તાપમાને ધ્વનિનો વેગ $336 \,ms ^{-1}$ છે. જ્યારે હવાનાં સ્તંભની લંબાઈ ............ $cm$ હશે ત્યારે ત્રીજો અનુનાદ મળે છે.
$A$ અને $B$ બે સ્ત્રોત અવાજના તરંગો ઉત્પન્ન કરે છે. શ્રોતા $C$ બિંદુ આગળ છે. $A$ બિંદુ આગળ સ્ત્રોતની આવૃતિ $500\,Hz$ છે. $A$ હવે $4\,m/s$ ના વેગથી $C$ તરફ ગતિ કરે છે. $C$ બિંદુ આગળ $6$ સ્પંદ સંભળાય છે. જ્યારે $A$, $C$ થી $4\,m/s$ ના વેગથી દૂર જાય છે ત્યારે $C$ ને $18$ સ્પંદ સંભળાય છે. જો ધ્વનિનો ઝડપ $340\,m/s$ હોય તો $B$ સ્ત્રોત આગળ આવૃતિ $Hz$ માં કેટલી હશે?