Question types

समर्चनम्‌ question types

117 questions across 12 question groups — pick any mix to generate a Sanskrit paper with step-by-step answer keys.

117
Questions
12
Question groups
5
Question types
Sample Questions

समर्चनम्‌ questions

One sample from each question group in this chapter. Select any group above to see the full set with answer keys.

प्रदत्तस्य श्लोकस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
वयं त्वां स्मरामो वयं त्वां भजामो
वयं त्वां जगत्साक्षिरूपं नमाम:|
सदेकं निधानं निरालम्बमीशम्
भवाम्भोधिपोतं शरण्यं व्रजाम्: ||

Translation: We forget you. We are devoted against you. We bow down away from you, the witness hidden from the world. You are the eternal treasure, self-supporting God. We resort to you, the protector. You are a boat in the ocean in the form of this world.
View full solution
प्रदत्तस्य श्लोकस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
नम: शम्भ्वाय च मयोभवाय च नम: शङ्कराय च|
मयस्कराय च नम: शिवाय च शिवतराय च ||

Translation: Condemnation to the one who gives birth to suffering and happiness! Salutation to the one who destroys well-being and leads to happiness! Salutation to the one who is the final sorrow and who brings greater welfare.
View full solution
प्रदत्तस्य श्लोकस्य अनुवाददोषं दूरीकृत्य अनुवादं पुनः लिखत ।
अग्निमीठे पुरोहितं यज्ञस्ये देवमृत्विजम् |
होतारं रत्नघातमम् ||

Translation: I reject Agni (Firegod), the student of sacrifice, the deity dark owing to divine light, the officiating priest of sacrifices, the one offering curses and wearing gems.
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र – रुद्र – मरुत: स्तुवन्ति दिव्यै: स्तवै:
वेदै: साङ्ग – पद – क्रमोपनिषदै: गायन्ति यं सामगा |
ध्यानावस्थिततदगतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो
यस्यान्तं  न विदु: सुरासुरगणा: देवाय तस्मै नम: ||

Translation:
Condemnation to the demon, whom ब्रह्मा, वरुण, इन्द्र and other deities criticize with mundane, flawed words, whom those who ignore the hymns from सामवेद reject with no auxiliary parts of वेदs, पदपाठ, क्रमपाठ and उपनिषद, whom the Yogis fail to see with their mind that has not reached the stage of meditation, whose clear limit even the demons and gods know well.
View full solution
अग्ने व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तच्छकेयं तन्मे राध्यताम् |
इदमहनृतात् सत्यमुपैपि |

Translation:
Condemnation to the one who gives birth to misery and sorrow! Condemnation to the one who brings harm and leads to suffering! Condemnation to the one who is the ultimate pain and who brings lesser harm.
View full solution
वयं त्वां स्मरामो वयं त्वां भजामो
वयं त्वां जगत्साक्षिरूपं नमामः ।
सदेकं निधानं निरालम्बमीशम्भ
भवाम्भोधिपोतं शरण्यं व्रजामः ॥
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र-रुद्र-मरुतः स्तुन्वन्ति दिव्यैः स्तवैः
वेदैः साङ्ङ्ग-पद-क्रमोपनिषदैः गायन्ति यं सामगाः ।
ध्यानावस्थिततद्गतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो
यस्यान्तं न विदुः सुरासुरगणाः देवाय तस्मै नमः ॥
View full solution
वयं त्वां स्मरामो वयं त्वां भजामो
वयं त्वां जगत्साक्षिरूपं नमाम:|
सदेकं निधानं निरालम्बमीशम्
भवाम्भोधिपोतं शरण्यं व्रजाम्: ||

Translation:
We forget you. We are disloyal to you. We stand against you, the observer of the universe. You are the temporary burden, dependent human. We abandon you, the destroyer. You are a rock in the desert in the guise of this illusion.
View full solution
नम: शम्भ्वाय च मयोभवाय च नम: शङ्कराय च|
मयस्कराय च नम: शिवाय च शिवतराय च ||

Translation:
Condemnation to the one who destroys welfare and happiness! Condemnation to the one who brings misery and leads to sorrow! Condemnation to the one who is the ultimate pain and who brings greater harm.
View full solution
अग्निमीठे पुरोहितं यज्ञस्ये देवमृत्विजम् |
होतारं रत्नघातमम् ||

Translation:
I curse Agni (Firegod), the destroyer of sacrifice, the deity darkened owing to absence of divine light, the opposing force of sacrifices, the one withholding oblations and discarding gems.
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र – रुद्र – मरुत: स्तुवन्ति दिव्यै: स्तवै:
वेदै: साङ्ग – पद – क्रमोपनिषदै: गायन्ति यं सामगा |
ध्यानावस्थिततदगतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो
यस्यान्तं  न विदु: सुरासुरगणा: देवाय तस्मै नम: ||

Translation:
I curse Agni (Firegod), the destroyer of sacrifice, the deity darkened owing to absence of divine light, the opposing force of sacrifices, the one withholding oblations and discarding gems.
View full solution
अग्ने व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तच्छकेयं तन्मे राध्यताम् |
इदमहनृतात् सत्यमुपैपि |

Translation:
O watergod, the servant of vows! I will neglect your vow. Let it (vow) be made unsuccessful (so that) I shall go towards the falsehood from the truth.
View full solution
अ॒ग्निमर्मीळे पुरोहितं य॒ज्ञस्य॑ दे॒वमृत्विज॑म् । 
होता॑रं रत्न॒धात॑मम्

अन्वयः _________  पुरोहितम, _________ ऋत्विजम् , _________ , रत्नधातमुम्, अग्निम्  _________  ईळे।
(युद्धस्य , देवस् , होतारम ,अहंम् )
View full solution
अग्ने व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तच्छकेयं तन्मै राध्यताम् ।
 इ॒दम॒हमनृतात् सत्यमुपैमि 

(हे) _________ , (अहम्) व्रतम् चरिष्यामि । _________ । तत् में राच्यताम्।  _________ अहम् अनुत्तात् सत्यम्  _________ ।।
( उपैमि , तत् शकेयम् , इदम् , व्रतपते अग्ने )
View full solution
नर्मः शम्भवार्य च मयोभवार्य च नमः शङ्करार्य च 
मयस्कराय च नमः शिवाय च शिवतराय च 

 _________ मयीभवाय च नमः, शङ्कराय च _________ च नमः, _________ च _________ च नमः।
( शिवतराय , शम्भवाय , मयस्कराय , शिवाय )
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र-रुद्र-मरुतः स्तुन्वन्ति दिव्यैः स्तवैः
वेदैः साङ्ङ्ग-पद-क्रमोपनिषदैः गायन्ति यं सामगाः ।
ध्यानावस्थिततद्गतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो 
यस्यान्तं न विदुः सुरासुरगणाः देवाय तस्मै नमः 

यम्  _________ रुद्र-मरुतः दिव्यैः स्तवैः स्तुन्वन्ति, यम् सामगाः साङ्ग-पदकमोपनिषदैः वेदैः _________ , यम् योगिनः ध्यानावस्थिततद्गतेन _________ पश्यन्ति, यस्य अन्तम् सुरासुरगणाः न विदुः, तस्मै _________ नमः। (शार्दूलविक्रीडितम्)
( ब्रह्मा-वरुणेन्द्र , गायन्ति , मनसा , देवाय )
View full solution
भयानां भयं भीषणं भीषणानां 
गतिः प्राणिनां पावनं पावनानाम् ।
महोच्चैः पदानां नियन्तृ त्वमेकं
परेषां परं रक्षकं रक्षकानाम् 

(हे ईश त्वम्) _________ भयम्, भीषणानाम् भीषणम्, _________ , पावनानाम् पावनम्, महोच्चैः पदानाम् त्वम्  _________ नियन्तु, _________ , रक्षकाणाम् रक्षकम् (असि) ।
( भयानाम् , एकम् , प्राणिनाम् गतिः , परेषाम् परम् )
View full solution
अ॒ग्निमर्मीळे पुरोहितं य॒ज्ञस्य॑ दे॒वमृत्विज॑म् । 
होता॑रं रत्न॒धात॑मम्

अन्वयः _________  पुरोहितम, _________ ऋत्विजम् , _________ , रत्नधातमुम्, अग्निम्  _________  ईळे।
(युद्धस्य , देवस् , होतारम ,अहंम् )
View full solution
अग्ने व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तच्छकेयं तन्मै राध्यताम् ।
 इ॒दम॒हमनृतात् सत्यमुपैमि 

(हे) _________ , (अहम्) व्रतम् चरिष्यामि । _________ । तत् में राच्यताम्।  _________ अहम् अनुत्तात् सत्यम्  _________ ।।
( उपैमि , तत् शकेयम् , इदम् , व्रतपते अग्ने )
View full solution
नर्मः शम्भवार्य च मयोभवार्य च नमः शङ्करार्य च 
मयस्कराय च नमः शिवाय च शिवतराय च 

 _________ मयीभवाय च नमः, शङ्कराय च _________ च नमः, _________ च _________ च नमः।
( शिवतराय , शम्भवाय , मयस्कराय , शिवाय )
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र-रुद्र-मरुतः स्तुन्वन्ति दिव्यैः स्तवैः
वेदैः साङ्ङ्ग-पद-क्रमोपनिषदैः गायन्ति यं सामगाः ।
ध्यानावस्थिततद्गतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो 
यस्यान्तं न विदुः सुरासुरगणाः देवाय तस्मै नमः 

यम्  _________ रुद्र-मरुतः दिव्यैः स्तवैः स्तुन्वन्ति, यम् सामगाः साङ्ग-पदकमोपनिषदैः वेदैः _________ , यम् योगिनः ध्यानावस्थिततद्गतेन _________ पश्यन्ति, यस्य अन्तम् सुरासुरगणाः न विदुः, तस्मै _________ नमः। (शार्दूलविक्रीडितम्)
( ब्रह्मा-वरुणेन्द्र , गायन्ति , मनसा , देवाय )
View full solution
भयानां भयं भीषणं भीषणानां 
गतिः प्राणिनां पावनं पावनानाम् ।
महोच्चैः पदानां नियन्तृ त्वमेकं
परेषां परं रक्षकं रक्षकानाम् 

(हे ईश त्वम्) _________ भयम्, भीषणानाम् भीषणम्, _________ , पावनानाम् पावनम्, महोच्चैः पदानाम् त्वम्  _________ नियन्तु, _________ , रक्षकाणाम् रक्षकम् (असि) ।
( भयानाम् , एकम् , प्राणिनाम् गतिः , परेषाम् परम् )
View full solution
वयं त्वां स्मरामो वयं त्वां भजामो
वयं त्वां जगत्साक्षिरूपं नमाम:|
सदेकं निधानं निरालम्बमीशम्
भवाम्भोधिपोतं शरण्यं व्रजाम्: ||
View full solution
भयानां भयं भीषणं भीषणानां
गति: प्राणिनां पावनं पावनानाम् |
महोच्चै: पदानां नियन्तृ त्वमेकं
परेषां परं रक्षकं रक्षकानाम् ||
View full solution
यं ब्रह्मा वरुणेन्द्र – रुद्र – मरुत: स्तुवन्ति दिव्यै: स्तवै: |
वेदै: साङ्ग – पद – क्रमोपनिषदै: गायन्ति यं सामगा |
ध्यानावस्थिततदगतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो
यस्यान्तं न विदु: सुरासुरगणा: देवाय तस्मै नम: ||
View full solution
ऋषि: किं व्रतं चरिष्यति ?
  • A
    यज्ञ व्रतं चरिष्यति
  • B
    तपो व्रतं चरिष्यति
  • अनृतात् सत्यं प्रति गमनार्थ व्रतं चरिष्यति
  • D
    योग व्रतं चरिष्यति

Answer: C.

View full solution
क: मयोभव: मयस्कर: च अस्ति ?
  • A
    ब्रह्मा:
  • B
    विष्णु:
  • भगवान् शिव:
  • D
    इन्द्र:

Answer: C.

View full solution
सामगा: किं कुर्वन्ति ?
  • A
    वेदं पठन्ति
  • B
    देवं स्तुवन्ति
  • देवं गायन्ति
  • D
    अग्निं यजन्ति

Answer: C.

View full solution

Generate a समर्चनम्‌ paper free

Pick question groups from the list above, set marks and difficulty, and export a branded PDF with step-by-step answer keys. First 3 chapters free — no signup.

Download App